Zespół Szkół Spożywczych, Chemicznych i Ogólnokształcących im. Marii Curie - Skłodowskiej
ADRES: ul. Kraszewskiego 3, 37-500 Jarosław, woj. podkarpackie e-mail: zsschiosekretariat@interia.eu tel/fax: 16-6216414
SI-2/2019
Maria Curie - Skłodowska

PATRONKA

Dzieciństwo

Urodziła się w Warszawie 7 listopada 1867 r., jako ostatnia z pięciorga dzieci. Ojciec - Władysław Skłodowski, matka- Bronisława Boguska. W 1876r. umiera matka Marii Skłodowskiej - Bronisława Boguska. 1882 r. Maria Skłodowska ukończyła gimnazjum w wieku 15 lat.

Lata 1890-1897

Maria Skłodowska uzyskuje dostęp do Laboratorium Muzeum Przemysłu i Rolnictwa . Kierownikiem Pracowni Fizycznej w Muzeum był kuzyn Marii - Boguski Józef Jerzy (1853-1933) - fizykochemik. W latach 1875-1876 Józef Boguski był asystentem Dmitrija Mendelejewa( 1834 - 1907). Po powrocie do Polski Józef Boguski utrzymywał przyjacielskie stosunki ze swoim nauczycielem, posyłał mu nowe prace i komunikaty o planach naukowych. Józef Boguski w liście wysłanym w 1898 r . do Dmitrija Mendelejewa poinformował go o odkryciu polonu i radu przez Marię Skłodowską - Curie. W 1891 roku wyjeżdża na studia do Paryża a w 1983 roku Maria Sklodowska uzyskuje licencjat z fizyki natomiast w 1984 roku uzyskuje licencjat z matematyki. W dniu 26 lipca 1985 roku - małżeństwo z Pierre Curie. Rok 1897 ( 12 września ) - urodziny córki Ireny.

Lata 1898 - 1906

Pierwsza samodzielna praca naukowa Marii Skłodowskiej - Curie zaproponowana przez prof. Gabriela Lippmanna " Własności magnetyczne zahartowanej stali" w 1898 roku. Odkrycie polonu i radu przez małżonków Curie w 1899 roku. Maria Skłodowska - Curie po raz pierwszy od zamążpójścia przebywa w Polsce w Zakopanem. Towarzyszy jej mąż - Pierre Curie. Spotyka się tam z rodziną, między innymi z bratem Józefem, siostrą - Bronisławą i ojcem - Władysławem. Siostra Marii Skłodowskiej - Curie - dr Bronisława Dłuska buduje w Zakopanem sanatorium dla chorych na płuca. Od października 1900 r. Maria Skłodowska - Curie pracuje w Wyższej Szkole Normalnej w Sevres, jako pierwsza profesor - kobieta. W szkole kształcą się przyszłe nauczycielki żeńskich szkół licealnych. Wśród wykładowców byli najwybitniejsi uczeni Sorbony i College de France. W 1902 roku umiera ojciec Marii - Władysław Skłodowski. Maria Skłodowska - Curie ustala własności radu. Rok 1903 - Maria Skłodowska - Curie broni pracy doktorskiej i zostaje laureatką Nagrody Nobla z Fizyki za odkrycie promieniotwórczości i pierwiastków promieniotwórczych. W 1904 roku (6 grudzień) - urodziny córki Ewy. Rok 1906 (19 kwiecień) - tragiczna śmierć męża Pierra Curie; objęcie Katedry Fizyki na Sorbonie.

Lata 1910 - 1911

W 1910 roku Maria Skłodowska - Curie otrzymuje metaliczny rad; Polonu Maria Curie nie wyodrębniła. Wyodrębniono jednak ten pierwiastek w czystej postaci w jej laboratorium i dokonano z nim szereg ciekawych eksperymentów. Rok 1911 - przyznanie Marii Skłodowskiej - Curie Nagrody Nobla z Chemii za odkrycie nowych pierwiastków i otrzymanie radu w stanie czystym.

Lata 1912 - 1913

Rok 1912 (6 maja) - Delegaci Towarzystwa Naukowego Warszawskiego przeprowadzają z Marią Skłodowską - Curie rozmowę w Paryżu. Przewodniczącym delegacji jest Sienkiewicz Henryk (1846-1916) pisarz polski, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury (1905r.). Delegaci namawiają Marię do powrotu do Polski. Propozycja Towarzystwa była dla Marii Curie bardzo miła, bo odpowiadała dawno żywionej przez nią chęci pracowania w rodzinnym środowisku. Dla urzeczywistnienia jej nie wahałaby się rozstać ze starszą córką, która musiałaby pozostać w Paryżu. W odpowiedzi delegatom Maria Curie nie mogła na razie zdecydować się na przyjazd do Warszawy i opuszczenie Paryża z dwu powodów: złego stanu zdrowia, który rodził w niej wątpliwości czy w ogóle będzie w stanie pracować naukowo, a tym bardziej czy zdoła zorganizować nową pracownię radiologiczną; poczuwa się także do obowiązku zorganizowania budującego się w Paryżu Instytutu im. jej męża (prace organizacyjne potrwają rok lub półtora). Decyzję ostateczną Maria Curie odłożyła do czasu usunięcia powyższych przeszkód. (Protokół 79 posiedzenia Towarzystwa Naukowego Warszawskiego z dnia 16 maja 1912r.). Maria Skłodowska - Curie nadesłała na adres Towarzystwa kosztorys urządzenia pracowni radiologicznej. Pragnęła uruchomić mimo powyżej przedstawionych przeszkód do lipca 1913r. (Protokół Nr 95 z posiedzenia Zarządu Towarzystwa Naukowego Warszawskiego z 2 stycznia 1913 r.). W protokole Nr 98 posiedzenia Towarzystwa Naukowego Warszawskiego z 12 lutego 1913 r. jest informacja o postanowieniu otwarcia pracowni radiologicznej od 1 sierpnia 1913 r. i mianowaniu Marii Skłodowskiej - Curie kierowniczką tej pracowni. Protokół Zebrania Ogólnego Towarzystwa Naukowego Warszawskiego z 25.XI.1913r. zawiera informację: Członek honorowy Towarzystwa Naukowego Warszawskiego Maria Skłodowska - Curie wygłosiła odczyt "O radioaktywności i ciałach radioaktywnych " . Lata 1914 - 1922 Rok 1914 - wybuch I wojny światowej; przerwana zostaje łączność Marii Skłodowskiej - Curie z pracownią radiologiczną w Warszawie; zajmuje się w okresie wojny między innymi organizowaniem wojskowego lecznictwa radiologicznego. Od 1919 - praca w Instytucie Radowym w Paryżu. Rok 1920 - Marię Skłodowską - Curie odwiedza w Instytucie Radowym przy ul. Pierre Curie w Paryżu dziennikarka amerykańska z Nowego Jorku - p. Meloney (Missy). Organizuje ona pobyty Marii Skłodowskiej- Curie w USA (1921 i 1929r.). Rok 1921 (maj - 28 czerwiec) - pierwsza podróż do USA (spotkanie z prezydentem USA Hardingiem Warrenem Gamalielem (1865-1923). W USA przebywa wraz z córkami Ireną i Marią. Odbiera 1 g radu zamknięty w szkatułce, do której złoty kluczyk wręczył jej prezydent USA Harding. Rok 1922 - udział w pracach Międzynarodowej Komisji Współpracy Intelektualnej w Genewie. Rada Ligi Narodów mianuje Marię Skłodowską - Curie członkiem tej komisji; później zostaje jej wiceprzewodniczącą. Lata 1923 - 1934 Rok 1925 - udział w uroczystości poświęcenia kamienia węgielnego pod Instytut Radowy w Warszawie. Maria spotyka się z prezydentem Stanisławem Wojciechowskim (1869-1953) - drugim prezydentem RP (1922-1926) oraz z polskimi fizykami i chemikami. Rok 1929 (październik) - druga podróż do USA . Maria Skłodowska - Curie jest gościem prezydenta USA (1929-1933) Hoovera Herberta Clarka (1874-1964). Przez kilka dni mieszka w Białym Domu. Ameryka daruje Marii Curie drugi gram radu (pierwszy gram podarowano jej w 1921 roku). Zwiedza Uniwersytet Św. Wawrzyńca (26 października) pod opieką Younga Owena D. (1874-1962) - prawnika i ekonomisty amerykańskiego. Na frontonie gmachu fizyki znajduje się płaskorzeźba w kamieniu przedstawiająca jej wizerunek. Bierze także udział w jubileuszu Edisona. Rok 1932 (29 maj) - uczestniczy jako honorowa kierowniczka w uroczystości otwarcia Instytutu Radowego im. Marii Skłodowskiej - Curie w Warszawie. Dyrektorem Instytutu Radowego została jej siostra dr Bronisława Dłuska. Wykończony w pełni został szpital należący do Instytutu Radowego. Maria Skłodowska - Curie uczestniczy w jego inauguracji wraz z prezydentem RP chemikiem prof. Ignacym Mościckim. Uczestniczy także w sadzeniu drzewek przed Instytutem Radowym. Jest to ostatnia podróż Marii Skłodowskiej - Curie do Polski. Rok 1933 (wiosna) - ostatnie wykłady na Sorbonie. Rok 1934 (4 lipca) - Maria Skłodowska - Curie umiera na skutek anemii złośliwej o przebiegu gwałtownym, gorączkowym.

Dane dodatkowe

W 1934 roku Towarzystwo Naukowe Warszawskie wybija pamiątkowy medal ku czci Marii Skłodowskiej - Curie. W 1935 roku ukazuje się książka Marii Curie. Na okładce widnieją słowa: Maria Curie. Profesor Sorbony. Laureatka nagród Nobla z fizyki i chemii. Tytuł "PROMIENIOTWÓRCZOŚĆ". Chemia i fizyka jądrowa swymi korzeniami tkwią w odkryciach Marii Skłodowskiej - Curie i jej męża Pierre Curie. Ich nazwisko weszło do nauki na zawsze. Na cześć małżonków Curie nadano nazwę KIUR pierwiastkowi transuranowemu odkrytemu w 1944 r. w zespole badawczym Gleena T. Seaborga ur. 1912 w USA ; (sposób odkrycia - przez bombardowanie plutonu-239 (Z = 94) cząstkami alfa). Kiur jest to 96 pierwiastek w układzie okresowym (Kiur, Cm, Z = 96).

Córka Irena

W 1925 r. Irena Curie broni pracy doktorskiej pt."Badania nad promieniami alfa polonu". W 1934 r. Irena Joliot - Curie wraz z mężem Frederickiem Joliot - Curie dokonuje odkrycia zjawiska sztucznej promieniotwórczości. W 1935 r. wraz z mężem Irena zostaje laureatką Nagrody Nobla w dziedzinie chemii ( przyznaną za syntezy nowych pierwiastków promieniotwórczych). Irena Joliot - Curie i Frederic Joliot - Curie mieli dwoje dzieci: córkę Helenę (została badaczem jądrowym) i syna Pierre (został biofizykiem). Irena Joliot - Curie zmarła na białaczkę 17 marca 1956 roku w wieku 59 lat.
Maria Curie - Skłodowska w laboratorium
Maria Curie - Skłodowska z córką Ireną
ZSSChiO w Jarosławiu
>>> Serwis mobilny ZSSChiO - faza testów <<<
Edycja 1/2019

PATRONKA

Dzieciństwo

Urodziła się w Warszawie 7 listopada 1867 r., jako ostatnia z pięciorga dzieci. Ojciec - Władysław Skłodowski, matka- Bronisława Boguska. W 1876r. umiera matka Marii Skłodowskiej - Bronisława Boguska. 1882 r. Maria Skłodowska ukończyła gimnazjum w wieku 15 lat.

Lata 1890-1897

Maria Skłodowska uzyskuje dostęp do Laboratorium Muzeum Przemysłu i Rolnictwa . Kierownikiem Pracowni Fizycznej w Muzeum był kuzyn Marii - Boguski Józef Jerzy (1853- 1933) - fizykochemik. W latach 1875-1876 Józef Boguski był asystentem Dmitrija Mendelejewa( 1834 - 1907). Po powrocie do Polski Józef Boguski utrzymywał przyjacielskie stosunki ze swoim nauczycielem, posyłał mu nowe prace i komunikaty o planach naukowych. Józef Boguski w liście wysłanym w 1898 r . do Dmitrija Mendelejewa poinformował go o odkryciu polonu i radu przez Marię Skłodowską - Curie. W 1891 roku wyjeżdża na studia do Paryża a w 1983 roku Maria Sklodowska uzyskuje licencjat z fizyki natomiast w 1984 roku uzyskuje licencjat z matematyki. W dniu 26 lipca 1985 roku - małżeństwo z Pierre Curie. Rok 1897 ( 12 września ) - urodziny córki Ireny.

Lata 1898 - 1906

Pierwsza samodzielna praca naukowa Marii Skłodowskiej - Curie zaproponowana przez prof. Gabriela Lippmanna " Własności magnetyczne zahartowanej stali" w 1898 roku. Odkrycie polonu i radu przez małżonków Curie w 1899 roku. Maria Skłodowska - Curie po raz pierwszy od zamążpójścia przebywa w Polsce w Zakopanem. Towarzyszy jej mąż - Pierre Curie. Spotyka się tam z rodziną, między innymi z bratem Józefem, siostrą - Bronisławą i ojcem - Władysławem. Siostra Marii Skłodowskiej - Curie - dr Bronisława Dłuska buduje w Zakopanem sanatorium dla chorych na płuca. Od października 1900 r. Maria Skłodowska - Curie pracuje w Wyższej Szkole Normalnej w Sevres, jako pierwsza profesor - kobieta. W szkole kształcą się przyszłe nauczycielki żeńskich szkół licealnych. Wśród wykładowców byli najwybitniejsi uczeni Sorbony i College de France. W 1902 roku umiera ojciec Marii - Władysław Skłodowski. Maria Skłodowska - Curie ustala własności radu. Rok 1903 - Maria Skłodowska - Curie broni pracy doktorskiej i zostaje laureatką Nagrody Nobla z Fizyki za odkrycie promieniotwórczości i p i e r w i a s t k ó w promieniotwórczych. W 1904 roku (6 grudzień) - urodziny córki Ewy. Rok 1906 (19 kwiecień) - tragiczna śmierć męża Pierra Curie; objęcie Katedry Fizyki na Sorbonie.

Lata 1910 - 1911

W 1910 roku Maria Skłodowska - Curie otrzymuje metaliczny rad; Polonu Maria Curie nie wyodrębniła. Wyodrębniono jednak ten pierwiastek w czystej postaci w jej laboratorium i dokonano z nim szereg ciekawych eksperymentów. Rok 1911 - przyznanie Marii Skłodowskiej - Curie Nagrody Nobla z Chemii za odkrycie nowych pierwiastków i otrzymanie radu w stanie czystym.

Lata 1912 - 1913

Rok 1912 (6 maja) - Delegaci Towarzystwa Naukowego W a r s z a w s k i e g o przeprowadzają z Marią Skłodowską - Curie rozmowę w Paryżu. Przewodniczącym delegacji jest Sienkiewicz Henryk (1846-1916) pisarz polski, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury (1905r.). Delegaci namawiają Marię do powrotu do Polski. Propozycja Towarzystwa była dla Marii Curie bardzo miła, bo odpowiadała dawno żywionej przez nią chęci pracowania w rodzinnym środowisku. Dla urzeczywistnienia jej nie wahałaby się rozstać ze starszą córką, która musiałaby pozostać w Paryżu. W odpowiedzi delegatom Maria Curie nie mogła na razie zdecydować się na przyjazd do Warszawy i opuszczenie Paryża z dwu powodów: złego stanu zdrowia, który rodził w niej wątpliwości czy w ogóle będzie w stanie pracować naukowo, a tym bardziej czy zdoła zorganizować nową pracownię radiologiczną; poczuwa się także do obowiązku zorganizowania budującego się w Paryżu Instytutu im. jej męża (prace organizacyjne potrwają rok lub półtora). Decyzję ostateczną Maria Curie odłożyła do czasu usunięcia powyższych przeszkód. (Protokół 79 posiedzenia Towarzystwa Naukowego Warszawskiego z dnia 16 maja 1912r.). Maria Skłodowska - Curie nadesłała na adres Towarzystwa kosztorys urządzenia pracowni radiologicznej. Pragnęła uruchomić mimo powyżej przedstawionych przeszkód do lipca 1913r. (Protokół Nr 95 z posiedzenia Zarządu Towarzystwa Naukowego Warszawskiego z 2 stycznia 1913 r.). W protokole Nr 98 posiedzenia Towarzystwa Naukowego Warszawskiego z 12 lutego 1913 r. jest informacja o postanowieniu otwarcia pracowni radiologicznej od 1 sierpnia 1913 r. i mianowaniu Marii Skłodowskiej - Curie kierowniczką tej pracowni. Protokół Zebrania Ogólnego Towarzystwa Naukowego Warszawskiego z 25.XI.1913r. zawiera informację: Członek honorowy Towarzystwa Naukowego Warszawskiego Maria Skłodowska - Curie wygłosiła odczyt "O radioaktywności i ciałach radioaktywnych " . Lata 1914 - 1922 Rok 1914 - wybuch I wojny światowej; przerwana zostaje łączność Marii Skłodowskiej - Curie z pracownią radiologiczną w Warszawie; zajmuje się w okresie wojny między innymi organizowaniem wojskowego lecznictwa radiologicznego. Od 1919 - praca w Instytucie Radowym w Paryżu. Rok 1920 - Marię Skłodowską - Curie odwiedza w Instytucie Radowym przy ul. Pierre Curie w Paryżu dziennikarka amerykańska z Nowego Jorku - p. Meloney (Missy). Organizuje ona pobyty Marii Skłodowskiej- Curie w USA (1921 i 1929r.). Rok 1921 (maj - 28 czerwiec) - pierwsza podróż do USA (spotkanie z prezydentem USA Hardingiem Warrenem Gamalielem (1865- 1923). W USA przebywa wraz z córkami Ireną i Marią. Odbiera 1 g radu zamknięty w szkatułce, do której złoty kluczyk wręczył jej prezydent USA Harding. Rok 1922 - udział w pracach Międzynarodowej Komisji Współpracy Intelektualnej w Genewie. Rada Ligi Narodów mianuje Marię Skłodowską - Curie członkiem tej komisji; później zostaje jej wiceprzewodniczącą. Lata 1923 - 1934 Rok 1925 - udział w uroczystości poświęcenia kamienia węgielnego pod Instytut Radowy w Warszawie. Maria spotyka się z prezydentem Stanisławem Wojciechowskim (1869-1953) - drugim prezydentem RP (1922-1926) oraz z polskimi fizykami i chemikami. Rok 1929 (październik) - druga podróż do USA . Maria Skłodowska - Curie jest gościem prezydenta USA (1929-1933) Hoovera Herberta Clarka (1874-1964). Przez kilka dni mieszka w Białym Domu. Ameryka daruje Marii Curie drugi gram radu (pierwszy gram podarowano jej w 1921 roku). Zwiedza Uniwersytet Św. Wawrzyńca (26 października) pod opieką Younga Owena D. (1874-1962) - prawnika i ekonomisty amerykańskiego. Na frontonie gmachu fizyki znajduje się płaskorzeźba w kamieniu przedstawiająca jej wizerunek. Bierze także udział w jubileuszu Edisona. Rok 1932 (29 maj) - uczestniczy jako honorowa kierowniczka w uroczystości otwarcia Instytutu Radowego im. Marii Skłodowskiej - Curie w Warszawie. Dyrektorem Instytutu Radowego została jej siostra dr Bronisława Dłuska. Wykończony w pełni został szpital należący do Instytutu Radowego. Maria Skłodowska - Curie uczestniczy w jego inauguracji wraz z prezydentem RP chemikiem prof. Ignacym Mościckim. Uczestniczy także w sadzeniu drzewek przed Instytutem Radowym. Jest to ostatnia podróż Marii Skłodowskiej - Curie do Polski. Rok 1933 (wiosna) - ostatnie wykłady na Sorbonie. Rok 1934 (4 lipca) - Maria Skłodowska - Curie umiera na skutek anemii złośliwej o przebiegu gwałtownym, gorączkowym.

Dane

dodatkowe

W 1934 roku Towarzystwo Naukowe Warszawskie wybija pamiątkowy medal ku czci Marii Skłodowskiej - Curie. W 1935 roku ukazuje się książka Marii Curie. Na okładce widnieją słowa: Maria Curie. Profesor Sorbony. Laureatka nagród Nobla z fizyki i chemii. Tytuł "PROMIENIOTWÓRC ZOŚĆ". Chemia i fizyka jądrowa swymi korzeniami tkwią w odkryciach Marii Skłodowskiej - Curie i jej męża Pierre Curie. Ich nazwisko weszło do nauki na zawsze. Na cześć małżonków Curie nadano nazwę KIUR pierwiastkowi transuranowemu odkrytemu w 1944 r. w zespole badawczym Gleena T. Seaborga ur. 1912 w USA ; (sposób odkrycia - przez bombardowanie plutonu-239 (Z = 94) cząstkami alfa). Kiur jest to 96 pierwiastek w układzie okresowym (Kiur, Cm, Z = 96).

Córka Irena

W 1925 r. Irena Curie broni pracy doktorskiej pt."Badania nad promieniami alfa polonu". W 1934 r. Irena Joliot - Curie wraz z mężem Frederickiem Joliot - Curie dokonuje odkrycia zjawiska sztucznej promieniotwórczoś ci. W 1935 r. wraz z mężem Irena zostaje laureatką Nagrody Nobla w dziedzinie chemii ( przyznaną za syntezy nowych pierwiastków promieniotwórczyc h). Irena Joliot - Curie i Frederic Joliot - Curie mieli dwoje dzieci: córkę Helenę (została badaczem jądrowym) i syna Pierre (został biofizykiem). Irena Joliot - Curie zmarła na białaczkę 17 marca 1956 roku w wieku 59 lat.